Amerykańska Agencja Żywności i Leków (FDA) zarejestrowała VRAYLAR^® (kariprazyna) do leczenia wspomagającego poważ­niej­szych zaburzeń depresyjnych

• Jest to czwarte wskazanie dla produktu leczniczego VRAYLAR®, oparte na udo­wod­nionej skuteczności i dobrej tolerancji, obejmujące leczenie wspomagające większych zaburzeń depresyjnych (major depressive disorder, MDD) przy uży­ciu terapii antydepresyjnej (antidepressant therapy, ADT), prowadzące do złago­dze­nia objawów w porównaniu z placebo + ADT
• Przeznaczony dla pacjentów z określonymi zaburzeniami nastroju, VRAYLAR® jest obecnie pierwszym i jedynym częściowym agonistą dopaminy i serotoniny, zarejestrowanym przez FDA do stosowania w najczęstszych postaciach depresji jako leczenie wspomagające MDD oraz w leczeniu epizodów depresyjnych zwią­zanych z chorobą afektywną dwubiegunową typu I
• Szacunkowo jeden na pięciu dorosłych Amerykanów doświadczy MDD w ciągu swojego życia, a wielu z nich może uzyskać częściową odpowiedź na leczenie ADT

Budapeszt, Węgry – 19 grudnia 2022: Przedstawiciele AbbVie („AbbVie”), partnera Gedeon Richter („Richter”), ogłosili dziś, że Amerykańska Agencja Żywności i Leków (Food and Drug Administration, FDA) zarejestrowała VRAYLAR^® (kariprazyna) do leczenia wspomagającego większych zaburzeń depresyjnych u dorosłych. To dodatkowe wskazanie, oparte na danych klinicznych wykazujących na skuteczność i dobrą tolerancję, stanowi nową opcję leczenia dla dorosłych, którzy uzyskali częściową odpowiedź na leczenie lekiem przeciwdepresyjnym.

– We wczesnym etapie badań nad kariprazyną skupiliśmy się na opracowaniu związku, który łagodzi różne objawy chorób psychicznych i wpływa na receptor dopaminy D₃ – powiedział dr Istvan Greiner, dyrektor ds. badań i rozwoju Richtera. – Pierwsze wskazania do stosowania VRAYLAR^® w Stanach Zjednoczonych obejmowały schizofrenię oraz epizody maniakalne
i mie­szane w przebiegu choroby afektywnej dwubiegunowej. Cieszymy się z możliwości wykorzystania pełnego potencjału kariprazyny – dzięki zarejestrowaniu do leczenia depresji dwubiegunowej typu I – a teraz również jako wspomagającej terapii przeciwdepresyjnej w le­czeniu poważniejszych zaburzeń depresyjnych.

MDD jest jednym z najczęstszych zaburzeń psychicznych w Stanach Zjednoczonych; mniej więcej co piąta osoba dorosła doświadczy tego zaburzenia w ciągu swojego życia.¹ W szeroko zakrojonym amerykańskim badaniu przeprowadzonym u dorosłych z MDD wykazano, że u około 50% pacjentów objawy depresji utrzymywały się po pierwszym leku przeciw­dep­re­syj­nym.² W przy­padku utrzymywania się objawów depresji podczas przyjmowania leku przeciw­depresyjnego pomoc­ne może być dodanie do stosowanego schematu terapii leku o in­nym mechanizmie dzia­ła­nia, często określanego jako leczenie wspomagające.

– Pacjenci z niedostateczną reakcją na standardowe leki przeciwdepresyjne są często sfrustro­wani z powodu podejmowania kolejnych prób terapii różnymi lekami, które nie łagodzą ich obja­wów wystarczająco skutecznie. Zamiast podejmowania kolejnej próby terapii innym stan­dardowym lekiem przeciwdepresyjnym można zastosować VRAYLAR^®, który uzupełnia stosowane dotychczas leczenie i może wzmacniać uzyskane już efekty terapeutyczne – dodał dr Gary Sachs, wiceprezes ds. klinicznych w Signant Health, profesor psychiatrii w Massa­chu­setts General Hospital i główny badacz w badaniu klinicznym III fazy. – Dla osób dorosłych cierpiących na poważniejsze zaburzenia depresyjne, z niewystarczającą odpowiedzią na stan­dar­do­we leki przeciwdepresyjne, VRAYLAR^® jest skuteczną wspomagającą opcją terapeu­tyczną, z dobrze poznanym profilem bezpieczeństwa.

Kariprazynę wprowadzono na rynek amerykański jako produkt leczniczy VRAYLAR^®, zare­jest­rowany przez FDA jako terapia wspomagająca leczenie przeciwdepresyjne u dorosłych pac­jentów z MDD, jak również do leczenia dorosłych pacjentów z epizodami depresyjnymi, ostrymi epizodami maniakalnymi i mieszanymi w przebiegu choroby afektywnej dwubieguno­wej oraz do leczenia pacjentów ze schizofrenią. Kariprazyna opracowali wspólnie eksperci AbbVie i Gedeon Richter Plc. Na całym świecie leczono kariprazyną ponad 8000 pacjentów uczestniczących w ponad 20 badaniach klinicznych, w których oceniono skuteczność i bez­pie­czeństwo kariprazyny w szerokim zakresie zaburzeń psychicznych.

– Wielu pacjentów z poważniejszymi zaburzeniami depresyjnymi stwierdza, że stosowana przez nich terapia przeciwdepresyjna nie przynosi znaczącej ulgi w zakresie objawów, z któ­ry­mi na co dzień się zmagają – podkreślił dr Thomas Hudson, wiceprezes ds. badań i roz­woju, dy­rektor naukowy AbbVie. – Dzisiejsza rejestracja produktu leczniczego VRAYLAR^® jest de facto udos­tęp­nie­niem nowej, ważnej opcji leczenia, mającą na celu zaspokojenie niezwykle istotnej, dotychczas niezaspokojonej potrzeby medycznej. AbbVie podejmuje wysiłki pro­wadzące do postępu i opracowywania rozwiązań dla pacjentów ze złożonymi chorobami neuro­psychiat­rycznymi.

Najważniejsze informacje dotyczące programu klinicznego będącego podstawą rejest­racji:

– Badanie III fazy 3111-301-001 wykazało klinicznie i statystycznie istotną zmianę w okresie od początku badania do 6. tygodnia w zakresie całkowitej oceny w skali depresji Montgomery-Asberg (Montgomery-Åsberg Depression Rating Scale, MADRS) u pacjentów leczonych kariprazyną w dawce 1,5 mg/dobę + ADT w porównaniu z placebo + ADT. Drugie badanie umożliwiające rejestrację (RGH-MD-75) wykazało klinicznie i statystycznie istotną zmianę całkowitej oceny w skali MADRS w okresie od początku badania do 8. tygodnia u pacjentów leczonych kariprazyną w dawce 2-4,5 mg/dobę (średnia dawka 2,6 mg) + ADT w porównaniu z placebo + ADT.

– Kariprazyna była ogólnie dobrze tolerowana w badaniach trwających 6 i 8 tygodni. Średnia zmiana masy ciała wyniosła <1 kg. U ≤ 3% pacjentów odnotowano zwiększenie masy ciała o ≥7%.

– Dawka początkowa VRAYLAR^® wynosi 1,5 mg raz na dobę. W zależności od odpowiedzi klinicznej i tolerancji dawkę można zwiększyć w 15 dniu do 3 mg raz na dobę. W badaniach klinicznych zwiększanie dawki w odstępach krótszych niż 14 dni powodowało częstsze wystę­po­wanie działań niepożądanych. Maksymalna zalecana dawka wynosi 3 mg – raz na dobę.

– Najczęstszymi działaniami niepożądanymi obserwowanymi w badaniach dotyczących lecze­nia wspomagającego MDD (≥ 5% i co najmniej dwukrotnie częściej niż w przypadku placebo) były:

– Akatyzja, nudności i bezsenność przy zalecanych dawkach w badaniach trwających 6 tygodni, w których stosowano ustaloną dawkę kariprazyny,

– Akatyzja, niepokój, zmęczenie, zaparcia, nudności, zwiększenie apetyt, zawroty głowy, bezsenność i objawy pozapiramidowe w badaniu trwającym 8 tygodni, w którym zwiększano dawkę kariprazyny w odstępach krótszych niż 14 dni.

MDD – poważne zaburzenie depresyjne

MDD to jedno z najczęstszych zaburzeń psychicznych w Stanach Zjednoczonych, charakte­ry­zujące się takimi objawami, jak przytłaczające uczucie smutku bądź utrata zainteresowania, które nie ustępują po dwóch tygodniach.³ MDD może powodować poważne upośledzenie funkc­jo­nowania, niekorzystnie wpływać na relacje międzyludzkie oraz na jakość życia.⁴ Jest główną przyczyną niepełnosprawności na świecie.⁵ Występuje u ok. 20% dorosłych w Stanach Zjednoczonych w ciągu całego ich życia.¹ Objawy mogą obejmować obniżenie nastroju, utratę przyjemności lub zainteresowania dotychczasowymi zajęciami, poczucie bezwartościowości, brak energii, pogorszenie koncentracji, zmiany apetytu, zaburzenia snu, myśli samobójcze, nie­po­kój albo spowolnienie poruszania się lub mowy.³ Koszty związane z MDD w Stanach Zjed­no­czonych oszacowano na ok. 326 mld dol. w 2020 roku.⁶

Badanie 3111-301-001

Badanie 3111-301-001 było wieloośrodkowym badaniem klinicznym III fazy z randomizacją, które przeprowadzono metodą podwójnie ślepej próby, z podawaniem placebo w grupie kontrol­nej. Uczestniczyło w nim łącznie 751 pacjentów – w Stanach Zjednoczonych, Bułgarii, Estonii, Niemczech, na Węgrzech, Ukrainie i Wielkiej Brytanii. Po okresie skriningu trwającym do 14 dni pacjentów z niedostateczną odpowiedzią kliniczną na monoterapię przeciwdepresyjną (ADT) przydzielono losowo do trzech grup terapeutycznych (1:1:1). Pierwsza grupa otrzymy­wała kariprazynę 1,5 mg/dobę + ADT, druga grupa – kariprazynę 3,0 mg/dobę + ADT, a trzecia grupa przyjmowała placebo + ADT. Przez sześć tygodni lek podawano raz na dobę jako uzupeł­nienie dotychczasowej ADT. Pacjenci leczeni kariprazyną w dawce 3,0 mg/dobę + ADT uzys­kali poprawę całkowitej oceny w skali MADRS w 6. tygodniu w porównaniu z placebo + ADT – niemniej jednak bez istotności statystycznej.

Badanie RGH-MD-75

Badanie RGH-MD-75 było wieloośrodkowym badaniem klinicznym III fazy z randomizacją, które przeprowadzono w warunkach ambulatoryjnych metodą podwójnie ślepej próby, z elas­tycznym dawkowaniem kariprazyny i podawaniem placebo w grupie kontrolnej. Uczestniczyło w nim łącznie 808 pacjentów – w Stanach Zjednoczonych, Estonii, Finlandii, Słowacji, Ukrainie i Szwecji. Po 7-14 dniach skriningu i okresie wypłukiwania innych, niedozwolonych leków, kwalifikujący się pacjenci weszli do 8-tygodniowego okresu leczenia metodą podwójnie ślepej próby, w którym kontynuowali dotychczasowe leczenie przeciwdepresyjne. Pacjentów przydzielono losowo (1:1:1) do grupy otrzymującej leczenie wspomagające kariprazyną w dawce 1-2 mg/dobę; do grupy z leczeniem wspomagającym kariprazyną w dawce 2-4,5 mg/dobę; lub do grupy placebo. Wyniki badania RGH-MD-75 opublikowano w Journal of Cli­ni­cal Psychiatry.⁷ Pacjenci leczeni kariprazyną w dawce 1-2 mg/dobę + ADT uzyskali poprawę w całkowitej ocenie w skali MADRS w 8. tygodniu w porównaniu z placebo + ADT – niemniej jednak bez istotności statystycznej.

VRAYLAR ^® (kariprazyna)

VRAYLAR^® jest doustnym atypowym lekiem przeciwpsychotycznym podawanym raz na do­bę, zarejestrowanym jako terapia wspomagająca leki przeciwdepresyjne w leczeniu poważ­niejszych zaburzeń depresyjnych (MDD) u dorosłych (1,5 lub 3 mg/dobę), w leczeniu epizodów depre­syjnych związanych z chorobą afektywną dwubiegunową typu I (depresja dwubieguno­wa) u dorosłych (1,5 lub 3 mg/dobę) oraz doraźnego leczenia dorosłych z epizodami maniakal­ny­mi (bądź mieszanymi) związanymi z chorobą afektywną dwubiegunową typu I (3 do 6 mg/dobę). VRAYLAR^® jest również zarejestrowany do leczenia schizofrenii u dorosłych (1,5 do 6 mg/dzień).

Mechanizm działania VRAYLAR^® jest nieznany. Uważa się, że skuteczność VRAYLAR^® jest zależna od połączenia częściowej aktywności agonistycznej wobec ośrodkowych receptorów dopaminergicznych D² i receptorów serotoninowych 5-HT_1A oraz aktywności antagonistycznej wobec receptorów serotoninowych 5-HT_2A. Badania farmakodynamiczne VRAYLAR® wyka­za­ły, że może on działać jako częściowy agonista z wysokim powinowactwem do receptorów dopaminergicznych D₃ i D₂ oraz serotoninowych 5- HT_1A. VRAYLAR^® wykazał w warunkach in vitro nawet około 8-krotnie większe powinowactwo do receptorów dopaminergicznych D₃ w porównaniu z receptorami D₂. VRAYLAR® wykazuje również działanie antagonistyczne wobec receptorów serotoninowych 5-HT_2B i 5-HT_2A, odpowiednio z wysokim i umiarkowanym powinowactwem wiązania; wiąże się też z receptorami histaminowymi H₁. VRAYLAR^® wyka­zuje mniejsze powinowactwo wiązania z receptorami serotoninowymi 5-HT_2C i receptorami ad­re­ner­gicznymi i α_1A. VRAYLAR^®nie wykazuje zauważalnego powinowactwa do choliner­gicznych receptorów muskarynowych.⁸ Znaczenie kliniczne danych uzyskanych w warunkach in vitro jest nieznane.

VRAYLAR® opracowały wspólnie AbbVie i Gedeon Richter Plc, przy czym AbbVie jest odpowiedzialna za komercjalizację w Stanach Zjednoczonych, Kanadzie, Japonii, Tajwanie i niek­­tórych krajach Ameryki Łacińskiej (w tym w Argentynie, Boliwii, Brazylii, Chile, Kolum­bii, Ekwadorze, Meksyku, Peru i Wenezueli).

W celu uzyskania dodatkowych informacji zapraszamy do zapoznania się z treściami umieszczonymi na stronie www.vraylar.com.

 Gedeon Richter

Gedeon Richter Plc. (www.gedeonrichter.com) z siedzibą w Budapeszcie (Wegry) jest jedną z najwięk­szych organizacji przemysłu farmaceutycznego w Europie Środkowo-Wschodniej, coraz prężniej rozwijającą swoją działalność na rynkach Europy Zachodniej, w Chinach i Ame­ryce Łacińskiej i Australii. W 2021 roku Gedeon Richter osiągnął skonsoli­dowaną sprzedaż na poziomie 1,8 mld euro (2,1 mld dol.), a wartość giełdową spółki wyceniano na 4,4 mld euro (5,0 mld dol.). Portfolio produktów Gedeon Richter obejmuje wiele ważnych obszarów tera­peu­tycznych, m.in. ginekologię, ośrodkowy układ nerwowy oraz układ ser­co­wo-naczyniowy. Posiadając największe centrum badawczo-rozwojowe w Europie Środkowo-Wschodniej, Gedeon Richter koncentruje swoje badania nad lekami oryginalnymi w dziedzinie chorób ośrod­kowego układu nerwowego. Dzięki powszechnie uznanemu doświadczeniu w dziedzinie chemii steroidów Gedeon Richter odgrywa znaczącą rolę na świecie w zakresie zdrowia kobiet. Ponadto Gedeon Richter aktywnie angażuje się również w rozwój produktów biopodobnych.

 Dane kontaktowe w celu uzyskania dodatkowych informacji:

Relacje inwestorskie:

Katalin Ördög: tel. +36 1 431 5680

Media:

Zsuzsa Beke: tel. +36 1 431 4888

Piśmiennictwo

1. Hasin DS, Sarvet AL, Meyers JL, et al. Epidemiology of Adult DSM-5 MajorDepressive Disorder and Its Specifiers in the United States. JAMA Psychiatry. 2018;75(4):336-346.

2. Trivedi MH, Rush AJ, Wisniewski SR, et al. Am J Psychiatry. 2006;163(1):28-40.

3. National Institute of Mental Health (2022). Depression. Dostęp (grudzień 2022): https://www.nimh.nih.gov/health/topics/depression

4. Bains N, Abdijadid S. Major Depressive Disorder. [zaktualizowano w czerwcu 2022], w: StatPearls [Internet], Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; styczeń 2022; dostęp (grudzień 2022): https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK559078

5. Friedrich MJ. Depression Is the Leading Cause of Disability Around the World. JAMA. 2017;317(15):1517.

6. Greenberg P, Fournier AA, Sistsky T, et al. Pharmacoeconomics. 2021;39(6):653-65.
7. Durgam S, Earley W, Guo H, et al. J Clin Psychiatry. 2016;77(3):371-8.